Lembranzas…Convertendo o pasado en presente e futuro…

13 de marzo de 2014. Este día entereime por sorpresa, igual ca maioría dos veciños, cunha autoestrada ía atravesar varios núcleos de poboación da Ribeira Sacra, entre eles, o meu pobo. 

Unha fervenza de pensamentos fixo que a impotencia, enfado e a dor bloqueasen por momentos a miña cabeza. Comezaba a resoar  na miña mente unha e outra vez o poema de Rosalía de Castro “Adiós ríos, adiós fontes” e máis que nunca puiden sentir como propios os sentimentos reflexados nesta poesía.

IMG-20150303-WA0008

Unha  mestura de  rabia e impotencia non me deixaban pensar con claridade o que estaba a acontecer. Non podía ser cunha autoestrada estivese a piques de destruir todo o que nese momento tiña ante mín. Non soamente esnaquizaba o que os meus ollos veían, “a vista dos meus ollos”, senon que tamén asoballaban moitos dos meus recordos, sentimentos e plans de futuro.

Por un intre imaxinei a aldea onde nacera a miña nai, onde viviran os meus antepasados e onde agora vivo eu, destruída e atravesada por un túnel. Enchíanseme os ollos de bágoas ao imaxinar canto disfrutara a miña avoa coa súa horta, e como  paseaba lentamente polos camiños da Ferreirúa e as xuntanzas coas veciñas a latricar sobre o acontecido ao longo do día no “parlamento”. Doíame imaxinar a súa dor, se inda estivese con nós, ao ver o que na súa aldea ía suceder.

Tamén imaxinei que, como anos atrás pasara, os xóvenes que agora vivimos eiquí, nos veríamos forzados a emigrar á cidade porque as nosas casas de aldea convertiríanse en pezas do Scalextric co Ministerio de Fomento tiña planeado construír.

Imaxinei a dor intensa dos nosos maiores. A pena dos que levan toda a vida vivindo eiquí e a dos que tiveron que emigrar e trala  xubilación regresaron as súas casas en busca de paz e tranquilidade. Eles non  merecen esto.

IMG-20150303-WA0007

Tamén imaxinei que as nosas terras, os bancáis que con tanto esforzo e cariño traballara meu avó e agora traballa meu pai, serían pasto das obras da autovía, e onde agora hai cepas prantadas, estaría cheo de escombro, de lixo.

Recordei tamén os veráns nos que nos xuntabamos os fillos dos emigrados ás grandes urbes. Veráns inolvidables que a ben seguro a todos nos marcaron, xa que moitos dos que pasabamos as  vacacións cos nosos avós, agora vivimos eiquí, no rural, e queremos manter vivas as tradicións e modo de vida que eles nos transmitiron.

E tamén pensei nesta aldea, na que temos a esperanza de ver crecer aos nosos fillos, transmitíndolles o valor e riqueza da nosa terra, igual que fixeron e inda fan, os nosos maiores con nós.

Sentinme unha vez máis completamente defraudada coa clase política, xa que os mesmos que cas súas verbas queren convertir á Ribeira Sacra en Patrimonio da Humanidade e predican o retorno ao rural, son os que cos seus actos anulan estas verbas. Sentinme desprotexida, enganada e indefensa, e decaiteime cos que se supón que nos representan, soamente representan os seus intereses.

Xa pasou un ano case dende que nos enteramos da noticia, e botando unha ollada atrás no tempo, síntome orgullosa dos meus veciños xa que co seu  esforzo, loita e dedicación, están a conseguir moitos avances e a cumprir obxectivos que nun principio parecían inimaxinables. O importante é seguir, seguir en pé, e por sorte eiquí cada día somos máis e estamos máis erguidos, unidos e con máis forza.

Convencida de que a unión fai a forza, e de que quero seguir vivindo no rural e do rural, respetando o legado dos nosos antepasados,  mantendo as tradicións que eles nos ensinaron e convertindo estas tradicións en futuro…#NonA76RibeiraSacra

Iria.

 

O Pazo de Celeiros, patrimonio afectado pola A-76 (II)

pazo celeiros

O Pazo de Celeiros atópase situado na aldea do mesmo nome da parroquia de San Xosé da Carballeira (concello de Nogueira de Ramuín) a uns 15 Km. da cidade de Ourense.

O edificio está dentro do núcleo de poboación, na marxe esquerda da estrada Ourense-Monforte, da que o separa un patio-xardín cun muro de cerramento. Arredor hai ladeiras moi pendentes, reforzadas por calzadas onde medran as cepas, prolongadas por un monte frondoso de carballos e castiñeiros.

IMG_9285

IMG_0855

A data de construción do pazo sitúase no século XIX e o seu fundador foi o cóengo D. Xoán Martínez. Na actualidade atópase habitado e ten como uso o de vivenda habitual.

É un edificio de planta cuadrangular con patio interior con solaina no contorno (precedida dunha escada con dous tramos) e está construído en perpiaños ben labrados e de excelente calidade.

A porta principal comunica co patio a través dun vestíbulo e no interior atopámonos con dúas plantas separadas por unha imposta que presentan unha gran regularidade no seu conxunto. As fiestras son rectangulares, contando con “portas de ar” con forxados de ferro.

Ten unha cuberta con catro augas onde se ergue unha gran cheminea duns tres metros de altura rematada en cornixa con catro remates a xeito de pirámide.

O pazo conta cun pombal e cunha capela separada da casa dedicada a San Xoán.

IMG_9295

Os propietarios do pazo son descendentes do ensaísta e polígrafo da primeira ilustración española Frei Benito Jerónimo Feijóo e Montenegro, nado en 1764 no pazo de Casdemiro no cercán concello de Pereiro de Aguiar.

 V. Barber.

Por la defensa de la Ribeira Sacra

  “Ven a la Ribeira Sacra, paraíso natural, remanso de paz y tranquilidad, espacio inalterable e invulnerable durante siglos, historia viva de un pueblo. Ribeira Sacra Patrimonio Inmaterial de la Humanidad”

            Los mismos que proclaman este mensaje publicitario, son los chupatintas de medio pelo que se creen con derecho a atentar contra nuestro patrimonio común, argumentando intereses generales y desarrollo económico. Por enésima vez, volvemos a encontrarnos en las manos que oprimen y asfixian, sin importarles cómo, porqué, o qué consecuencias pueden provocar sus decisiones; manos que al mismo tiempo que oprimen a los desprotegidos, se abren a manos juntas para acaparar los pingües beneficios que toda obra de grandes dimensiones genera. Sí, son mas de mil doscientos millones de presupuesto que aumentarán seguro, y pagaremos todos nosotros, por la vileza y carroñerismo de una clase política demasiado acostumbrada a dilapidar fondos públicos, de los que buena parte se diluirán en los bolsillos de esta chusma, acrecentando el parasitismo social del que se nutren, a costa de la depreciación desaforada de nuestros recursos. Con total impunidad, con alevosía y oscurantismo, confabulan para borrar del mapa la memoria y la historia milenaria de un pueblo, excluyendo de la propuesta a Patrimonio de la Humanidad, la puerta de entrada a la misma, la desembocadura del río Sil, su entorno, su paisaje, viñedos centenarios, y el esfuerzo y dedicación de cientos de personas volcadas en su conservación.

La maquinaria burocrática de la administración está en marcha, tratan de allanar el terreno para las maquinas de verdad, las que partirán en dos el corazón y la vida de un pueblo, la TIERRA. Sin el mas mínimo resentimiento, con total falta de escrúpulo, propio de reyezuelos de república bananera, aferrados a un despotismo tiránico, no dudan en relegarnos al ostracismo a toda una comunidad, un pueblo, una memoria… condenándonos a la desaparición y el olvido.

Sr. Alcalde, no nos engañe más, no justifique lo injustificable, no nos venda el progreso con su fatua verborrea, ¿Pretende invertir nuestro futuro en acciones preferentes? Déjese de cuentos, este, no tiene final feliz. Qué desfachatez, qué ignonimia, qué hipocresía, escupir a bombo y platillo, un discurso de desarrollo económico y empresarial, sustentado en el “bien común”, cargado de mentiras insulsas que enmascaran intereses políticos, a costa del deterioro económico agrícola de subsistencia heroica, preservadora de un legado milenario, como es, el cultivo de la vid.

Pretende que volvamos a coger la maleta de la emigración, situación gestada por un estado de intolerancia política desaforado. La avaricia de los poderosos, la falta de honradez y escrúpulos les llevan a tratarnos de súbditos, pero no nos vamos a amilanar, no consentiremos dar un paso atrás, no luchamos por un beneficio personal ni colectivo, lo que esta en juego es la memoria, la memoria y la historia de una tierra, y como tal, se lo debemos a la gente que luchó y trabajo antes que nosotros esta tierra, nos lo debemos a nosotros mismos, porque nos ha tocado vivir este momento, deixemos de decir que chove cando mexan por nós, y sobre todo, se lo debemos al futuro, tenemos la obligación moral de luchar por las próximas generaciones, por nuestros hijos y nietos, por la gente que dentro de muchos años, queremos que recojan el testigo de nuestra forma de vida, arraigada al trabajo humilde de la vid y del campo, y que a pesar de los pesares, tantas alegrías nos ha dado.

Pongámonos serios, afrontemos la realidad, necesitamos toda la ayuda posible, va a ser un proceso largo y tedioso, no caigamos en el desanimo ni en la desidia, no nos podemos permitir que después de iniciada la lucha, todo el trabajo y esfuerzo que hay detrás de nuestro objetivo, caiga en saco roto.

No pueden apagar nuestra memoria, la memoria es el único paraíso del que no podemos ser expulsados. Juntos podemos.

“O CACIQUISMO GALEGO DEIXARA DE EXISTIR CANDO SE LEXISLE PARA GALIZA, E OS LABREGOS SE SINTAN AMPARADOS POLA LEI, SEN MEDO A XUSTIZA”. CASTELAO  1886-1950.

#TODOSSOMOSRIBEIRASACRA

Benchodixen.

 

 

Por vós, por nós e polo que é noso! Porque #TodosSomosRibeiraSacra

cepas32

Onte foi un día triste para min. Levanteime con esta lamentable noticia: “A candidatura a Patrimonio da Humanidade inclúe 58 das 99 zonas de viñedo da Ribeira Sacra“.  As nosas sospeitas confirmábanse. A Comisión de Seguimento reunida a pasada semana en Monforte de Lemos exclúenos do “mapa provisional” proposto para a candidatura da Ribeira Sacra a Patrimonio da Humanidade. De feito, curiosamente, e como cabía esperar, ningunha das zonas afectadas polo futuro  trazado da autoestrada A-76 figuran recollidas neste borrador. Somos a excepción, que confirma… non a regra, senón os intereses de moitos en que este desastre medioambiental e humano vaia adiante. Non nos consideran parte de esa “Ribeira Sacra” con dereito a ser recoñecida.

Que me digan na cara que os viñedos en bancais do meu avó non forman parte de ese patrimonio, que os seus 77 anos e dende que era un neno lle levan dado tanto traballiño: podar, estacar, atar, refollar, sulfatar e facer a vendima no mes de setembro. O que custa baixar os sacos no ombreiro dende alá arriba, e máis coa súa idade. Sorte que agora as veces ten a nosa axuda. Porque non temos a tecnoloxía das grandes adegas, pero sí moitas ganas e moito cariño, o que nos permite levar unha botella de bo viño “da casa” a nosa mesa, cada ano un pouco mellor. Que me digan, que a nosa Capela da Costria, un ben cultural protexido, do século XVIII, o redor da cal se celebran moitas festas e que xa sufriu as consecuencias do asfalto no seu día, non merece estar a altura doutras igrexas. Que me digan que un Parador e máis digno que un pequeno Hotel con encanto, vistas o Miño, cociña caseira e Q de calidade turística, rexentado por unha estupenda familia emprendedora. Que me digan que a desembocadura do Sil, espazo recollido en Red Natura 2000 da UE non ten importancia. Ou os restos romanos que percorren todo o curso deste mesmo río.

Pero o peor de todo isto, é que o noso Alcalde estivo presente e tomou parte, nesta casual decisión. Pero qué lle importa a el?…

Qué lle importamos os de alá abaixo. Qué lle importa que sexamos porta de acceso ao centro neurálxico do Concello, por onde pasan centos de turistas cada verán para ir o Catamarán ou a Santo Estevo. Qué lle importa que unha autoestrada nos atravese e deixe as nosas casas penduradas. Qué lle importa que o noso Muíño, o noso Campo da Festa, o noso local social poidan sufrir danos. Qué o noso monte e todo o noso entorno xa nunca vaia a ser o mesmo. Qué lle importa que a tía Lola os seus 92 anos non poida pasear ao sol tranquila pola Ferreirua. Ou que a Isabel non poida ir a andar pola comarcal. Qué lle importa que Helena, de 7 anos, se vaia a quedar sen a cabana que con tanto amor lle fixo o seu pai. Qué lle importa que o meu afillado de ano e medio vaia a medrar ao carón dun túnel. Qué lle importa, en definitiva, o meu avó e o seu legado. Non lle importan as NOSAS VIDAS,  nin as NOSAS HISTORIAS. Que iso si que é para nós, patrimonio da HUMANIDADE.

Non lle importamos a el. Non lle importamos á súa secretaria, nin ao Teniente Alcalde. Non lle importamos ao Presidente da Deputación nin ao da Xunta, e eso que  se supón que é o noso veciño. Non lle importamos á Comisión de Seguimento nin ao Consorcio. Nin a outros Alcaldes. Nin moito menos a Fomento. A eles, o único que lles importa, por si aínda non estaba claro, son eles mesmos e os seus propios intereses. Unha vez máis…

A sorte que temos, é que estes días, estamos descubrindo que non os necesitamos. Porque hai moita máis xente a quen sí lle importamos tamén. E así nolo estades a demostrar co voso apoio. Por vós, por nós e polo que É NOSO , lles guste ou non, seguiremos loitando! Porque #TodosSomosRibeiraSacra e faremos o que estea na nosa man para estar coma sempre, NO MAPA, porque ou imos todos a Europa, ou ninguén!!! O noso Patrimonio tamén conta!!

Solo me queda dicirche a ti, César, que se aínda pensas que nos representas e che queda algo de vergonza, fagas o favor, aínda que os “plazos” xa remataron para nós ( e para ti ) , de asumir as túas responsabilidades de unha vez por todas e dar a cara e senón, DIMITE.  Vémonos o 25 na Feira.

Firmado, mal que lles pese, unha veciña da “Ribeira Sacra”.